آموزش رسم الگوی مولر بالاتنه به همراه تصاویر و اندازهها
رسم الگوی مولر یکی از روشهای دقیق الگوسازی است که در آن اندازههای بدن، تناسب اندام و مقادیر محاسباتی برای ساخت یک الگوی پایه مورد استفاده قرار میگیرند. اگر اندازهگیری اولیه با دقت انجام شود، الگوی پایه مولر میتواند مبنای مناسبی برای طراحی انواع لباس، مانتو، پیراهن و مدلهای مختلف بالاتنه باشد.
برای رسم الگوی مولر ابتدا باید اندازههای اصلی بدن مانند دور سینه، دور کمر، دور باسن، قد بالاتنه پشت و جلو، عرض پشت، سرشانه و فاصله سینه را اندازهگیری کنید. سپس خطوط اصلی الگو شامل خط سینه، کمر، باسن، مرکز جلو و پشت رسم شده و پس از آن محل یقه، سرشانه، حلقه آستین و پنسها مشخص میشود.
الگوی مولر چیست؟
متد مولر که با نام سیستم M. Müller & Sohn نیز شناخته میشود، یکی از سیستمهای شناختهشده الگوسازی پوشاک است. در این روش علاوه بر اندازههای مستقیم بدن، از اندازههای محاسباتی و تناسب میان بخشهای مختلف بدن نیز استفاده میشود.
الگوی پایه در این سیستم هنوز شامل جزئیات مدل لباس نیست. ابتدا یک الگوی متناسب با فرم بدن ساخته میشود و سپس تغییراتی مانند انتقال پنس، طراحی برش، تغییر یقه، آزادی بیشتر یا طراحی مدل روی آن انجام میگیرد.
وسایل لازم برای رسم الگوی مولر
- کاغذ الگو
- متر خیاطی
- خطکش بلند
- گونیا
- خطکش منحنی یا پیستوله
- مداد و پاککن
- نوار مشخصکننده خط کمر
اندازههای لازم برای رسم الگوی مولر بالاتنه
در الگوسازی مولر، کیفیت الگو بیش از هر چیز به اندازهگیری صحیح وابسته است. متر نباید بدن را فشار دهد و در اندازههای محیطی باید تا حد امکان موازی سطح زمین قرار بگیرد.
| اندازه | روش اندازهگیری |
|---|---|
| دور سینه | متر از برجستهترین قسمت سینه و قسمت مناسب پشت عبور داده میشود. |
| دور کمر | باریکترین قسمت طبیعی کمر به صورت افقی اندازهگیری میشود. |
| دور باسن | متر از برجستهترین قسمت باسن عبور داده میشود. |
| قد بالاتنه پشت | از قسمت پایه گردن در پشت تا خط طبیعی کمر اندازه گرفته میشود. |
| قد بالاتنه جلو | از ناحیه گردن، روی برجستگی سینه تا خط کمر اندازه گرفته میشود. |
| عرض پشت | عرض قسمت پشت بالاتنه در محدوده مناسب حلقه آستین اندازهگیری میشود. |
| عرض سینه | فاصله عرضی قسمت جلوی بالاتنه تا شروع ناحیه بازو اندازه گرفته میشود. |
| عرض سرشانه | از محل اتصال گردن به سرشانه تا انتهای استخوان سرشانه اندازهگیری میشود. |
| فاصله سینه | فاصله افقی بین دو نقطه برجسته سینه اندازه گرفته میشود. |
| دور گردن | متر در محل طبیعی اتصال گردن به بدن قرار میگیرد. |
نمونه اندازه برای تمرین رسم الگو
اعداد زیر تنها یک نمونه تمرینی هستند و به معنی جدول استاندارد رسمی مولر نیستند. برای رسم الگوی شخصی باید اندازههای واقعی فرد مورد استفاده قرار گیرد.
| اندازه | مقدار نمونه |
|---|---|
| قد | 168 سانتیمتر |
| دور سینه | 92 سانتیمتر |
| دور کمر | 74 سانتیمتر |
| دور باسن | 98 سانتیمتر |
| قد بالاتنه پشت | 41 سانتیمتر |
| قد بالاتنه جلو | 44 سانتیمتر |
| سرشانه | 12.5 سانتیمتر |
| فاصله سینه | 19 سانتیمتر |
این اندازهها صرفاً برای دنبال کردن مراحل آموزش مناسب هستند. تفاوت فرم سینه، حالت شانه، گودی کمر، فرم پشت و تناسب باسن میتواند باعث تغییر بخشهایی از الگوی نهایی شود.
مرحله اول: رسم خط مرکزی الگو
کار را با رسم یک خط عمودی بلند روی کاغذ آغاز کنید. این خط مبنای تعیین طولهای الگو است و میتواند به عنوان خط مرکز پشت در نظر گرفته شود.
نقطه بالای خط را به عنوان نقطه شروع در ناحیه پشت گردن مشخص کنید. از همین نقطه، اندازههای طولی مانند عمق حلقه آستین، قد بالاتنه تا کمر و محل باسن به سمت پایین مشخص میشوند.
مرحله دوم: تعیین خط حلقه آستین، کمر و باسن
پس از مشخص شدن خط مرکزی، خطوط افقی اصلی الگو را با گونیا رسم کنید. مهمترین خطوط در این مرحله خط حلقه یا سینه، خط کمر و خط باسن هستند.
این خطوط باید کاملاً عمود بر خط مرکزی باشند، زیرا بیشتر اندازههای عرضی جلو و پشت در مراحل بعدی روی همین خطوط قرار میگیرند.
در یکی از نمونههای آموزشی منتشرشده توسط M. Müller & Sohn، عمق حلقه همراه با آزادی 21 سانتیمتر، قد کمر پشت 41 سانتیمتر و عمق تا خط باسن 60.7 سانتیمتر در نظر گرفته شده است. این اعداد متعلق به همان مثال آموزشی هستند و نباید برای تمام افراد ثابت فرض شوند.
مرحله سوم: مشخص کردن عرض پشت
روی خط سینه، مقدار مربوط به عرض پشت مشخص میشود. عرض پشت تأثیر زیادی بر محل شروع حلقه آستین و فرم سرشانه دارد؛ بنابراین خطا در این قسمت میتواند باعث کشیدگی یا گشادی قسمت پشت لباس شود.
در نمونه رسمی یادشده، عرض پشت همراه با آزادی 17.5 سانتیمتر در نظر گرفته شده است. هنگام رسم الگوی شخصی باید مقدار متناسب با اندازههای فرد محاسبه یا اندازهگیری شود.
مرحله چهارم: تعیین پهنای حلقه آستین
فضای بین قسمت پشت و جلوی الگو برای تشکیل حلقه آستین استفاده میشود. این قسمت باید به شکلی تقسیم شود که حلقه پشت و جلو فرم طبیعی داشته باشند.
در مثال آموزشی مولر، مجموع پهنای حلقه همراه با آزادی 11.5 سانتیمتر است که حدود دو سوم آن برای بخش پشت و یک سوم برای بخش جلو در مرحله اولیه ساخت الگو مورد استفاده قرار میگیرد.
این تقسیمبندی بخشی از همان مثال است و مقدار نهایی با توجه به سایز و تناسب اندام تغییر میکند.
مرحله پنجم: رسم یقه پشت
پس از مشخص کردن عرض پشت، محل گردن و سرشانه تعیین میشود. ابتدا عرض یقه مشخص شده و سپس عمق یقه پشت رسم میشود.
منحنی یقه نباید با زاویه شکسته رسم شود. برای ایجاد فرم طبیعی بهتر است از خطکش منحنی استفاده کنید و اتصال یقه به سرشانه را کاملاً نرم رسم کنید.
مرحله ششم: رسم سرشانه پشت
از انتهای یقه، طول سرشانه را در جهت خارج الگو مشخص کنید. شیب سرشانه یکی از بخشهایی است که مستقیماً با فرم بدن ارتباط دارد.
افرادی با شانه افتاده، صاف یا نامتقارن ممکن است پس از رسم الگوی پایه به اصلاح سرشانه نیاز داشته باشند. بنابراین فقط تکیه بر یک اندازه استاندارد برای تمام افراد نتیجه دقیقی ایجاد نمیکند.
مرحله هفتم: رسم حلقه آستین پشت
بعد از مشخص شدن انتهای سرشانه و عرض پشت، منحنی حلقه آستین پشت رسم میشود. منحنی از انتهای سرشانه شروع شده و با عبور از نقاط کنترلی به زیر حلقه میرسد.
برای رسم این قسمت از پیستوله استفاده کنید. شکستگی یا زاویه ناگهانی در منحنی حلقه میتواند هنگام دوخت آستین مشکل ایجاد کند.
مرحله هشتم: رسم قسمت جلوی الگو
در قسمت جلو علاوه بر اندازههای عرضی، برجستگی سینه نیز باید در ساختار الگو در نظر گرفته شود. به همین دلیل طول و فرم بالاتنه جلو با پشت یکسان نیست.
قد بالاتنه جلو، عرض سینه، فاصله سینه و محل نقطه سینه از اندازههای مهم این بخش هستند. نقطه سینه مبنای تعیین محل پنس سینه و بسیاری از انتقالهای پنس در مدلسازی است.
مرحله نهم: تعیین یقه و سرشانه جلو
پس از مشخص شدن مرکز جلو، عرض و عمق یقه جلو تعیین میشود. یقه جلو معمولاً نسبت به یقه پشت عمق بیشتری دارد.
سپس سرشانه جلو مشخص و به ناحیه حلقه متصل میشود. پس از تکمیل این قسمت باید طول سرشانه جلو و پشت کنترل شود و اختلافهای غیرعادی بررسی شوند.
مرحله دهم: تعیین نقطه سینه و رسم پنس
با استفاده از فاصله سینه و اندازه طولی مربوط به محل سینه، نقطه برجستگی سینه روی الگو مشخص میشود.
پنس سینه وظیفه ایجاد حجم لازم برای فرم سهبعدی بالاتنه را دارد. محل اولیه پنس بعداً در مدلسازی میتواند به سرشانه، پهلو، حلقه آستین، کمر یا خطوط طراحی دیگر منتقل شود، بدون اینکه حجم اصلی پنس از بین برود.
مرحله یازدهم: رسم پنس کمر
اختلاف میان عرض موردنیاز در خط سینه و اندازه کمر باید به کمک فرم پهلو و پنسهای جلو و پشت کنترل شود.
پنس کمر باعث میشود الگوی دوبعدی کاغذ پس از دوخت فرم طبیعیتری روی بدن پیدا کند. مقدار پنس نباید به صورت تصادفی انتخاب شود؛ مجموع پنسها و تغییرات پهلو باید با اندازه نهایی کمر هماهنگ باشد.
مرحله دوازدهم: تکمیل خط پهلو
خط پهلو باید بین زیر حلقه، کمر و باسن یک اتصال طبیعی ایجاد کند. پس از مشخص شدن اندازههای این سه بخش، نقاط با یک خط نرم به یکدیگر متصل میشوند.
اگر اختلاف دور سینه، کمر و باسن زیاد باشد، بهتر است خط پهلو با خطکش منحنی اصلاح شود و از ایجاد زاویه تند در قسمت کمر جلوگیری شود.
کنترل الگوی مولر بعد از رسم
رسم خطوط آخرین مرحله کار نیست. قبل از برش پارچه باید بخشهای مختلف الگو کنترل شوند.
- اندازه دور سینه الگو با اندازه موردنظر و آزادی انتخابشده تطبیق داده شود.
- دور کمر و باسن کنترل شود.
- طول سرشانه جلو و پشت بررسی شود.
- خطوط پهلو از نظر طول و محل اتصال کنترل شوند.
- منحنی حلقه آستین بدون شکستگی باشد.
- محل نوک پنسها با فرم واقعی بدن بررسی شود.
- خط کمر جلو و پشت پس از بسته شدن پنسها فرم طبیعی داشته باشد.
آیا باید به الگوی مولر جای دوخت اضافه کنیم؟
الگوی پایه و جای دوخت دو موضوع متفاوت هستند. ابتدا الگو را با اندازه و آزادی موردنظر کامل و کنترل کنید و سپس مقدار جای دوخت مناسب را متناسب با نوع پارچه و روش دوخت به اطراف قطعات اضافه کنید.
در الگوهای حرفهای نیز ممکن است الگوی پایه بدون جای دوخت ارائه شود؛ بنابراین همیشه قبل از انتقال الگو روی پارچه بررسی کنید که جای دوخت در الگوی مورد استفاده لحاظ شده است یا خیر.
چرا الگوی مولر بعد از رسم نیاز به پرو دارد؟
حتی دقیقترین سیستم الگوسازی نیز نمیتواند تمام تفاوتهای اندامی را فقط از روی چند اندازه محیطی پیشبینی کند. میزان برجستگی سینه، فرم کتف، حالت شانه، قوس کمر و وضعیت ایستادن افراد متفاوت است.
به همین دلیل بهتر است اولین نسخه الگو روی پارچه آزمایشی یا متقال اجرا شود. در این مرحله میتوان ایرادهایی مانند کشیدگی حلقه، اضافه بودن پشت، محل نامناسب پنس یا اختلاف سرشانه را قبل از برش پارچه اصلی اصلاح کرد.
اشتباهات رایج در رسم الگوی مولر
استفاده مستقیم از اندازه فرد دیگر: حتی اگر دو نفر دور سینه یکسانی داشته باشند، ممکن است قد بالاتنه، عرض پشت و فرم سرشانه آنها متفاوت باشد.
اندازهگیری روی لباس ضخیم: لباس ضخیم میتواند چند سانتیمتر خطا در اندازههای محیطی ایجاد کند.
کشیدن بیش از حد متر: متر باید روی بدن قرار بگیرد اما نباید با فشار محیط بدن را کوچکتر نشان دهد.
بیتوجهی به فرم اندام: پشت گرد، شانه افتاده، سینه بزرگ یا کوچک و اختلاف ارتفاع شانهها ممکن است نیازمند اصلاح الگوی پایه باشند.
برش مستقیم پارچه اصلی: برای اولین الگوی شخصی بهتر است ابتدا نمونه آزمایشی دوخته و پرو شود.
جمعبندی
رسم الگوی مولر بالاتنه از اندازهگیری دقیق شروع میشود و با مشخص کردن خطوط اصلی، عرض پشت، حلقه آستین، یقه، سرشانه، قسمت جلو و پنسها ادامه پیدا میکند. مهمترین نکته این است که اعداد یک الگوی نمونه را به عنوان اندازه ثابت برای همه افراد در نظر نگیرید.
پس از رسم الگوی پایه، اندازههای اصلی و طول خطوط مشترک را کنترل کرده و یک نمونه آزمایشی بدوزید. زمانی که الگوی پایه متناسب با اندام اصلاح شد، میتوان از همان الگو برای طراحی مدلهای مختلف لباس استفاده کرد.
سؤالات متداول درباره رسم الگوی مولر
برای رسم الگوی مولر چه اندازههایی لازم است؟
اندازههایی مانند دور سینه، دور کمر، دور باسن، قد بالاتنه جلو و پشت، عرض پشت، عرض سینه، سرشانه، دور گردن و فاصله سینه از مهمترین اندازههای موردنیاز هستند.
آیا میتوان الگوی مولر را فقط با دور سینه رسم کرد؟
خیر. بخشی از اندازهها در بعضی سیستمهای الگوسازی محاسبه میشوند، اما برای دستیابی به الگوی شخصی دقیق باید اندازههای واقعی و تناسب اندام نیز بررسی شوند.
آیا اعداد الگوی مولر برای همه افراد یکسان هستند؟
خیر. اندازههای نمونه فقط برای آموزش یک سایز مشخص کاربرد دارند و باید برای هر فرد بر اساس اندازههای بدن و میزان آزادی موردنیاز تغییر کنند.
آیا الگوی مولر جای دوخت دارد؟
الگوی پایه الزاماً شامل جای دوخت نیست. پس از نهایی شدن الگو باید بر اساس نوع لباس، پارچه و روش دوخت مقدار مناسب جای دوخت اضافه شود.
چرا حلقه آستین الگوی من بعد از رسم نامتقارن است؟
اختلاف حلقه جلو و پشت طبیعی است، اما شکستگی یا تغییر شدید منحنی معمولاً به خطای اندازهگیری، محل نادرست سرشانه یا رسم اشتباه نقاط کنترلی مربوط میشود.
آیا قبل از برش پارچه اصلی باید الگو را پرو کرد؟
بله. دوخت نمونه آزمایشی یکی از بهترین روشها برای بررسی سرشانه، حلقه، پنسها و فرم کلی الگو قبل از استفاده از پارچه اصلی است.
بعد از رسم الگوی پایه مولر چه مدلهایی میتوان طراحی کرد؟
الگوی پایه میتواند مبنای طراحی انواع پیراهن، بلوز، مانتو و بسیاری از مدلهای بالاتنه باشد. مدلسازی با تغییر یقه، انتقال پنس، طراحی برش و تغییر میزان آزادی انجام میشود.